بازی برای تقویت حواس کودک! بله ممکن است!

بازی برای تقویت حواس

بازی حسی چیست و چه فوایدی دارد ؟

حواس پنج‌گانه‌ی ما ورودی‌های مغز ما هستند که از طریق آن‌ها می‌توانیم با دنیای اطراف خود در تعامل باشیم. ما باپوست دست خود دنیا را لمس ‌‌می‌کنیم، با چشمانمان جهان را می‌بینیم، با بینی و حس بویایی عطر خوشبوی گل‌ها را استشمام می‌کنیم، با گوشمان صدای این خلقت زیبا را می‌شنویم و با زبانمان مزه‌های محبوبمان را می‌چشیم. ثانیه‌ای فرض کنید که نمی‌توانستید گرمای دست عزیزانتان را تجربه کنید، تصور کنید نمی‌دانستید که بوی خاک باران‌خورده چگونه است و صدای روح‌نواز آب جاری را نشنیده بودید. اگر مزه‌‌ی غذای موردعلاقه‌تان را حس نمی‌کردید، فقط در حال سیر کردن خود بدون بردن هیچ لذتی بودید و خدایی نکرده اگر از نعمت بینایی محروم بودید چگونه می‌خواستید با دیدن لبخند فرزندتان یک دنیا شاد شوید؟ زندگی بدون این حواس و ورودی‌ها بیش‌ازحد کسل‌کننده است. با این اوصاف برنامه‌ی شما برای آموزش بهتر این حس‌ها به فرزندانتان چیست؟ آیا اصلاً برنامه‌ای دارید؟ اگر ندارید، در مسیر اشتباهی هستید و سریعاً باید تصمیمی در این زمینه بگیرید. ‌بازی حسی ‌همان چیزی است که فرزند شما به آن نیاز دارد و در این مقاله می‌خواهیم باهم ببینیم که ‌بازی حسی چیست و چه فوایدی دارد ؟ با ما همراه باشید.

بازی حسی چیست ؟

‌همان‌طور که اشاره کردیم، مسائلی مانند حواس پنج‌گانه چیزی نیستند که بتوان در قالب کلمات آن‌ها را توصیف کرد. مثلاً شما به کودک خردسال خود بگویید که فلفل تند است. اگر هم نپرسد که خیلی بعید است، پرسشی در ذهنش پدید می‌آید که تند چیست؟ بوی خوب و بوی بد را چگونه می‌خواهید توضیح دهید و یا اینکه چگونه بگویید کدام صدا خوش است کدام صدا گوش‌خراش؟ توصیف رنگ‌ها هم به همین شکل، اگر به کودکتان که هنوز رنگ آبی و قرمز را نمی‌شناسد بگویید که بنفش از ترکیب این دو رنگ به دست می‌آید، هیچ‌چیزی به او یاد ندادید.

در کل باید گفت هر فعالیتی که به نحوی منجر به تحریک یکی از حواس پنج‌گانه کودکان و خردسالان شود، در دسته‌ی بازی‌های حسی قرار می‌گیرد. درواقع کار بازی حسی همین است که به شما کمک می‌کند، به کودکتان بفهمانید که تند چه مزه‌ای است و کدام رنگ آبی است و کدام قرمز. با کمک این نوع بازی‌ها کار بسیار ساده‌تری دارید تا به فرزندتان یاد دهید صدا و بوی خوب را از انواع بد آن‌ها تشخیص دهند.

مسلماً دنیای کودکان با دنیای ما بزرگ‌سالان زمین تا آسمان تفاوت دارد. آن‌ها مانند صفحه‌ی سفیدی هستند که آماده‌ی قلم خوردن و شکل گرفتن هستند. دست زدن به خاک و گِل شاید برای بزرگ‌سالان نه‌تنها دوست‌داشتنی نباشد، بلکه در برخی شرایط ممکن است چندش‌آور هم باشد؛ اما برای کودکانی که هیچ‌چیز از جهانی که وارد آن شده‌اند نمی‌دانند بسیار لذت‌بخش است. زمانی برای شما هم جذاب بود که گِل و خاک را لمس کنید، اما گذر زمان و تکرار زیاد اعمالی این‌چنین باعث از بین رفتن آن شوق اولیه شده است که البته طبیعی است. نکته این است که شما باید از دید فرزندانتان به دنیای هستی نگاه کنید و نه از دید بزرگ سالانه‌ی خود. بازی‌های حسی این امکان را فراهم می‌کنند تا هم فرزندانتان آموزش ببینند و هم خودتان از لذت بردن آن‌ها سر ذوق بیایید.

تقویت حواس با بازی

تحقیقات دانشمندان ثابت کرده که کودکان از طریق تعامل با دنیای پیرامون خود خیلی بیشتر از زمانی که منفعلانه به آن نگاه کنند یاد می‌گیرند. تفاوت بین تعامل داشتن و بی دخالت مشاهده کردن مانند تفاوت بین آموزش تئوری و آموزش عملی است. بیشتر ما ایرانی‌هایی که در سیستم آموزشی فعال در ایران آموزش‌دیده‌ایم، این فرق را با تمام سلول‌هایمان درک می‌کنیم. چه در مدرسه و چه در دانشگاه در علوم مختلف آموزش‌هایی در زمینه‌های مختلف دیده‌ایم که درصد بالایی از این آموزش‌ها به‌صورت تئوری بوده‌اند. این آموزش‌ها تا قبل از اینکه وارد گود شویم مفید به نظر می‌رسیدند، اما هنگامی موقع عمل کردن می‌شد می‌فهمیدیم که تازه اول راه هستیم.

بازی حسی برای کودکان حکم ماجراجویی در جهان هستی را دارد. آن‌ها از طریق حواس پنج‌گانه، ابتدایی‌ترین مهارت‌های زندگی و بقا را یاد می‌گیرند. چنین بازی‌های کمک می‌کنند تا آن‌ها بفهمند غذاهای مادرشان چه مزه‌ای دارد، لباسی که تنشان است چه رنگی است و صدای پدرشان را وقتی‌که عصبانی است از زمانی که با خوشحالی صحبت می‌کند تشخیص دهند. آن‌ها می‌فهمند که گچ دیوار زبرتر از خمیر بازی است و بوی گُل خوشایندتر از بوی غذای گندیده است.

برای انجام بازی حسی نیازی به اسباب‌بازی‌های گران‌قیمت و خاص نیست. می‌توانید با وسایل موجود در خانه و یا ساختن اشیایی ساده مقدمات انجام این بازی‌ها را فراهم کنید. بالاتر گفتیم هر فعالیتی که به نحوی حواس پنج‌گانه فرزندتان را درگیر کند نوعی بازی حسی محسوب می‌شود. این فعالیت‌ها می‌توانند یک حس را درگیر کنند و یا به شکل هم‌زمان چند حس فعال شوند.

احتمالاً تا به این جای کار از اهمیت بازی حسی آگاه شده‌اید، اما از آنجا که کار از محکم‌کاری عیب نمی‌کند در ادامه‌ی این مقاله به بررسی فواید بازی حسی می‌پردازیم.

بازی‌های حسی چه فایده‌ای دارند؟

بزرگ‌ترین حسنی که بازی حسی به همراه دارد، شناخت جهان پیرامون توسط کودکتان است؛ اما اجازه دهید فواید این موضوع را بیشتر بسط دهیم.

تقویت مغز

حتی بزرگ‌سالان هم وقتی مهارت جدیدی می‌آموزند، اتصالات جدید در مغزشان ساخته می‌شود که باعث افزایش قدرت فرمانده بدن می‌شود. شاید فکر کنید فعالیت‌های فیزیکی مانند بالا نگه‌داشتن سر و نشستن بدون کمک این مهم را تحقق می‌بخشند. کاملاً درست فکر می‌کنید، اما باید جنبه‌های حسی را هم در نظر بگیرد. تجربیاتی که کودک دلبندتان از طریق اتفاقات مختلف می‌آموزد به مغز کمک‌ می‌کند تا او را برای زندگی در این جهان آماده کند. در ۱۲ ماه اول زندگی مغز فرزندتان ازنظر اندازه دو برابر می‌شود. این رشد سریع، اهمیت یادگیری باکیفیت را چندین برابر می‌کند. فراموش نکنید که بازی حسی باید امن و خلاقانه باشد تا بیشترین بازدهی را داشته باشد.

بازی های حسی

خواص فیزیکی

علاوه بر تقویت مغز، از دیگر فواید بازی حسی خواص فیزیکی‌‌ای است که از این نوع فعالیت‌ها حاصل می‌شود. بازی حسی هم تسهیل‌کننده‌ی رشد و هم تسهیل‌کننده‌ی بهبود مهارت‌های حرکتی کودک است. این بازی‌ها با تقویت قدرت، انعطاف‌پذیری و هماهنگی می‌توانند جریان پیشرفت و رشد را حمایت می‌کنند. برای مثال فشردن خمیر بازی و یا حتی تکان دادن دست‌ها تمرین بسیار خوبی برای کودکان است تا بتوانند تعادل خود را حفظ کنند. همچنین بازی‌های حسی باعث می‌شوند باعث می‌شود تا کودکان یک شی را برای بوییدن، مزه کردن، دیدن و یا حتی لمس کردن بردارند. این کار باعث می‌شود که مهارت‌های حرکتی همراه با حواس پنج‌گانه تحریک شوند و پیشرفت کنند.

مشوق عشق به یادگیری

همه‌ی ما انسان‌ها تا آخر عمر نیاز به یادگیری داریم و اگر این کار را نمی‌کنیم کوتاهی از ما است. اگر مهارتی را در سن ۲۰ سالگی یاد گرفتیم دلیل بر آن نمی‌شود که تا ۵۰ سال آینده نیازی برای به‌روز‌رسانی مهارتتان نباشد. بازی حسی کمک می‌کند تا یادگیری مهارت‌های جدید کاری حوصله سر بر نباشد. درواقع شما با انجام این نوع بازی‌ها، به فرزندتان کمک می‌کنید که آینده‌ی خودشان را بسازند.

بهبود مهارت‌های اجتماعی

بازی حسی بیش از چیزی که تصور می‌کنید برای کودکان لذت‌بخش است. این لذت هنگامی‌که این بازی را با هم‌سالان خود انجام دهند حتی بیشتر هم می‌شود. انجام گروهی این بازی، آموزشی برای انجام کارهای گروهی در آینده محسوب می‌شود. همچنین تقسیم وظایف باعث می‌شود تا کودکان در کار هم سرک بکشند و با یکدیگر بیشتر در ارتباط باشند. درنتیجه اجتماعی‌تر می‌شوند.

سخن پایانی

اگر می‌خواهید به کودک خود کمک کنید تا زودتر زندگی در جهان خاکی را یاد بگیرد، بازی حسی چیزی است که شما به آن نیاز دارید. در نظر داشته باشید که انجام این بازی‌ها با فرزندتان منجر به نزدیک شدن بیشتر شما و فرزندتان به یکدیگر می‌شود و البته فراموش نکنید که از ابزاری برای این کار استفاده کنید که برای فرزندتان خطرآفرین نباشد.

منتظر شما در نظرات هستیم.

منابع:

totsplay

famlii

بیشتر بخوانید:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *